Bạn ngồi xuống đàn, mở lại bài đang tập và chợt không nhớ hôm qua mình đã sửa đoạn nào, tay trái hay tay phải, chậm hay nhanh. Thế là buổi tập hôm nay lại bắt đầu bằng việc chơi cả bài từ đầu để "xem sao".
Đây là chuyện rất quen với người học piano, và nó không liên quan đến trí nhớ kém. Chỉ là buổi tập hôm qua không để lại dấu vết nào cho buổi tập hôm nay. Một cách đơn giản để sửa là sổ ghi 3 dòng sau mỗi buổi tập.
Vì sao buổi tập hôm nay dễ "mất đà"?
Khi luyện piano, bạn thường đã tìm ra điều quan trọng: đoạn nào hay vấp, ngón nào dễ lệch, tốc độ nào còn sạch. Nhưng nếu không ghi lại, những thông tin ấy mờ đi sau một đêm. Hôm sau bạn phải tìm lại lỗi từ đầu, tốn vài phút đầu buổi mà chưa sửa được gì.
Sổ ghi giúp bạn:
- Bắt đầu đúng chỗ cần sửa thay vì chơi lại cả bài.
- Nhìn thấy tiến bộ thật sự qua nhiều ngày, nhất là khi cảm giác "mình chẳng khá hơn".
- Biết khi nào một đoạn đã đủ chắc để chuyển sang đoạn khác.
Ba dòng cần ghi
Sau khi luyện xong, dành khoảng một phút viết ba dòng. Dùng giấy, ghi chú điện thoại hay ngay trên bản nhạc đều được.
- Hôm nay mình sửa gì? Ghi cụ thể: "nhịp 12–15, tay trái, đổi thế tay ở nhịp 13", thay vì "tập đoạn giữa".
- Điều gì giúp ích? Ví dụ: "tập từng tay ở tempo 60", "đếm to", "dừng ở phách 1 để chuẩn bị tay".
- Mai bắt đầu từ đâu? Một việc nhỏ, rõ ràng, như "ghép hai tay nhịp 12–15 ở tempo 60".
Dòng thứ ba quan trọng nhất. Nó biến buổi tập hôm nay thành lời nhắc cho buổi tập ngày mai, nên bạn ngồi xuống là biết làm gì ngay.
Ví dụ một ngày ghi sổ
Thứ Ba
1. Sửa nhịp 12–15, tay phải hay lệch ở nốt thứ ba.
2. Tập chậm tempo 56, nhấn nhẹ vào phách rồi thả.
3. Mai: ghép hai tay nhịp 12–15 ở tempo 56, chưa tăng tốc.
Ba dòng, chưa đầy một phút, nhưng sang hôm sau bạn có sẵn kế hoạch cho 10 phút đầu.
Vài lưu ý để thói quen bền
- Viết ngắn. Nếu mỗi lần ghi mất năm phút, bạn sẽ bỏ sau một tuần. Ba dòng là đủ.
- Ghi điều cụ thể. "Chơi chưa tốt" không giúp được gì. "Nốt Sol ở nhịp 14 bị yếu" thì giúp.
- Ghi cả điều làm được. Một dòng như "nhịp 8–11 đã sạch ở tempo 72" cho bạn lý do để chuyển sang đoạn mới.
- Xem lại cuối tuần. Đọc lướt các dòng trong tuần để thấy đoạn nào đã ổn, đoạn nào vẫn lặp lại một lỗi. Lỗi lặp lại nhiều ngày là dấu hiệu cần đổi cách tập chứ không phải tập thêm.
Kết luận
Luyện piano tiến bộ nhờ sự liên tục giữa các buổi tập, chứ không chỉ nhờ số giờ ngồi đàn. Một cuốn sổ nhỏ và ba dòng ghi mỗi ngày giúp mỗi buổi tập nối tiếp buổi trước. Bạn hãy thử trong một tuần, rồi so sánh cảm giác bắt đầu buổi tập ngày thứ bảy với ngày đầu tiên.